Mang thai có làm xét nghiệm gen ung thư được không? Có ảnh hưởng thai nhi không?

Nhiều phụ nữ mang thai lo lắng xét nghiệm gen ung thư có ảnh hưởng đến thai nhi. Bài viết giúp bạn hiểu rõ độ an toàn, khi nào nên làm và những điều cần cân nhắc.

1. Xét nghiệm gen ung thư là gì?

Xét nghiệm gen ung thư là phương pháp phân tích ADN để phát hiện các đột biến làm tăng nguy cơ ung thư.

Các gen thường được kiểm tra gồm:

  • BRCA1, BRCA2 (ung thư vú, buồng trứng)
  • TP53, MLH1, MSH2…

Theo Viện Ung thư Quốc gia Hoa Kỳ (NCI), các đột biến này không gây ung thư ngay lập tức nhưng làm tăng nguy cơ mắc ung thư  trong suốt cuộc đời.

2. Mang thai có làm xét nghiệm gen ung thư được không?

Câu trả lời là: có thể thực hiện được.

Xét nghiệm gen ung thư thường sử dụng:

  • Mẫu máu
  • Hoặc mẫu niêm mạc miệng

Đây là các phương pháp không xâm lấn, không ảnh hưởng đến thai nhi.

Theo Hiệp hội Di truyền Y học Hoa Kỳ (ACMG), các xét nghiệm di truyền trên mẫu máu ngoại vi được coi là an toàn trong thai kỳ.

Phụ nữ mang thai có làm xét nghiệm ung thư được không

3. Xét nghiệm này có ảnh hưởng đến thai nhi không?

Xét nghiệm gen ung thư không tác động trực tiếp đến thai nhi vì:

  • Không can thiệp vào tử cung
  • Không lấy mẫu từ thai
  • Chỉ phân tích ADN của mẹ

Do đó, xét nghiệm này khác hoàn toàn với:

  • Các phương pháp tầm soát ung thư khác  
  • Xét nghiệm chẩn đoán xâm lấn (chọc ối, sinh thiết gai nhau,…)

ACMG  cũng nhấn mạnh rằng các xét nghiệm di truyền từ máu mẹ không gây nguy cơ cho thai.

4. Khi nào nên cân nhắc làm xét nghiệm trong thai kỳ?

Không phải mọi thai phụ đều cần xét nghiệm gen ung thư.

Một số trường hợp nên cân nhắc:

  • Có người thân mắc ung thư sớm
  • Gia đình có nhiều người mắc cùng loại ung thư
  • Đã từng mắc ung thư trước đó
  • Nghi ngờ hội chứng ung thư di truyền

Theo NCI, tiền sử gia đình là yếu tố quan trọng trong đánh giá nguy cơ ung thư di truyền.

5. Có cần làm ngay trong thai kỳ không?

Trong nhiều trường hợp, xét nghiệm có thể trì hoãn sau sinh nếu không cấp thiết.

Tuy nhiên, có thể cân nhắc làm trong thai kỳ nếu:

  • Kết quả ảnh hưởng đến quyết định điều trị của mẹ
  • Cần đánh giá nguy cơ sớm cho gia đình

Theo ACMG, việc thực hiện xét nghiệm nên đi kèm tư vấn di truyền để hiểu rõ ý nghĩa kết quả.

6. Những điều cần lưu ý trước khi làm xét nghiệm

Trước khi thực hiện, thai phụ nên:

  • Hiểu rõ mục tiêu xét nghiệm
  • Biết đây không phải chẩn đoán chắc chắn ung thư
  • Chuẩn bị tâm lý cho kết quả
  • Trao đổi với bác sĩ chuyên khoa

Theo NCI, xét nghiệm gen ung thư chủ yếu giúp đánh giá nguy cơ, không phải xác định chắc chắn sẽ mắc bệnh.

7. Xét nghiệm gen ung thư có liên quan đến thai nhi không?

Xét nghiệm này chủ yếu đánh giá nguy cơ của mẹ.

Tuy nhiên, kết quả có thể:

  • Giúp đánh giá nguy cơ di truyền cho con
  • Hỗ trợ tư vấn di truyền trong gia đình

Theo ACMG, một số đột biến có thể di truyền sang thế hệ sau, nên việc biết trước có ý nghĩa lâu dài.

8. Checklist trước khi làm xét nghiệm gen ung thư khi mang thai

  • Đánh giá tiền sử gia đình
  • Trao đổi với bác sĩ hoặc chuyên gia di truyền
  • Xác định mục tiêu xét nghiệm
  • Cân nhắc thời điểm thực hiện
  • Chuẩn bị kế hoạch theo dõi sau khi có kết quả

KẾT LUẬN

  • Xét nghiệm gen ung thư có thể thực hiện trong thai kỳ
  • Đây là xét nghiệm không xâm lấn, an toàn cho thai nhi
  • Tuy nhiên, cần thực hiện đúng chỉ định và có tư vấn chuyên môn

Theo NCI và ACMG, xét nghiệm gen ung thư giúp đánh giá nguy cơ dài hạn và hỗ trợ định hướng chăm sóc sức khỏe cá nhân cũng như gia đình.

Scroll to Top