Mẹ rặn đẻ không đúng cách ảnh hưởng đến con thế nào? Những nguy cơ không nên chủ quan
Rặn đẻ không đúng cách có thể khiến thai nhi thiếu oxy, chấn thương khi sinh. Bài viết giúp mẹ hiểu rõ nguy cơ và cách phòng tránh an toàn.
1. Rặn đẻ là gì và vì sao cần rặn đúng cách?
Rặn đẻ là giai đoạn mẹ dùng lực từ cơ hoành và cơ bụng, phối hợp với cơn co tử cung, để đẩy thai nhi ra ngoài qua đường sinh.
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), rặn đẻ đúng thời điểm – đúng kỹ thuật giúp:
- Rút ngắn thời gian sinh
- Giảm nguy cơ tai biến cho mẹ
- Đảm bảo an toàn cho thai nhi
Ngược lại, rặn đẻ không đúng cách có thể gây nhiều hậu quả nghiêm trọng cho em bé.
2. Mẹ rặn đẻ không đúng cách ảnh hưởng đến con như thế nào?
Thai nhi thiếu oxy (ngạt sơ sinh)
Khi mẹ:
- Rặn quá sớm
- Rặn liên tục không theo cơn co
- Nín thở quá lâu khi rặn
→ Dòng máu và oxy từ mẹ sang thai nhi bị giảm.
Theo Học viện Nhi khoa Hoa Kỳ (AAP), thiếu oxy trong lúc sinh là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây:
- Ngạt sơ sinh
- Tổn thương não
- Ảnh hưởng phát triển thần kinh lâu dài
Tăng nguy cơ sang chấn khi sinh
Rặn đẻ sai cách có thể khiến:
- Đầu thai nhi bị chèn ép quá lâu
- Lực sinh không đều
Hậu quả có thể gặp:
- Bầm tím đầu
- Xuất huyết dưới da đầu
- Tổn thương đám rối thần kinh cánh tay
Theo Hiệp hội Sản phụ khoa Hoa Kỳ (ACOG), sinh kéo dài do rặn không hiệu quả làm tăng nguy cơ chấn thương sơ sinh.
Tăng nguy cơ phải can thiệp sản khoa
Nếu mẹ rặn không đúng:
- Cuộc sinh kéo dài
- Thai không xuống đúng tiến trình
Bác sĩ có thể phải:
- Dùng giác hút
- Dùng forceps
- Chỉ định mổ lấy thai khẩn cấp
Những can thiệp này đều làm tăng nguy cơ tai biến cho trẻ sơ sinh so với sinh thường thuận lợi.
Ảnh hưởng đến hô hấp và thích nghi sau sinh
Trẻ sinh ra sau cuộc sinh khó, kéo dài có nguy cơ:
- Chậm khóc sau sinh
- Suy hô hấp sơ sinh
- Cần hỗ trợ thở hoặc theo dõi đặc biệt
Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC), sinh khó là yếu tố nguy cơ quan trọng liên quan đến các vấn đề hô hấp sớm ở trẻ sơ sinh.
3. Vì sao nhiều mẹ rặn đẻ không đúng cách?
Một số nguyên nhân thường gặp:
- Mẹ quá lo lắng, căng thẳng
- Không được hướng dẫn kỹ thuật rặn trước sinh
- Nghe theo lời truyền miệng, rặn khi chưa có chỉ định
- Cơn đau mạnh khiến mẹ mất kiểm soát nhịp thở
4. Làm thế nào để rặn đẻ đúng cách, an toàn cho con?
Theo khuyến cáo của WHO và ACOG, mẹ nên:
- Chỉ rặn khi có hướng dẫn của nữ hộ sinh/bác sĩ
- Rặn theo cơn co tử cung
- Hít sâu – rặn mạnh khi có cơn co – thở ra khi hết cơn
- Không nín thở quá lâu
- Giữ tinh thần bình tĩnh, tập trung
Việc tham gia lớp tiền sản giúp mẹ học trước kỹ thuật thở và rặn, giảm đáng kể nguy cơ tai biến cho con.
Kết luận
Rặn đẻ là giai đoạn quyết định trong cuộc sinh. Rặn đẻ không đúng cách có thể khiến trẻ:
- Thiếu oxy
- Chấn thương khi sinh
- Gặp khó khăn hô hấp sau sinh
Chuẩn bị kiến thức, nghe theo hướng dẫn y tế và giữ tinh thần bình tĩnh chính là cách tốt nhất để bảo vệ con trong khoảnh khắc chào đời.